علل عقب افتادن پریود
بسیاری از زنان بعد از عقب افتادن پریود خود، نگران باردار بودن شان می شوند. اما، عقب افتادن پریود، دلایلی به غیر از بارداری، نیز دارد. این علل، از تغییرات هورمونی گرفته تا شرایط حاد پزشکی تغییر می کند.
در زندگی هر خانمی، بی نظمی های پریود در دو مرحله وجود دارد، یکی هنگام اولین پریود، و دیگری با شروع یائسگی.
زنان تا قبل از یائسگی، هر 28 روز یکبار، به مدت یک هفته، سیکل قاعدگی دارند. اما این سیکل می تواند از 21 تا 35 روز نیز تغییر کند و کاملا نرمال و عادی است. کمتر و یا بیشتر شدن زمان سیکل قاعدگی شما می تواند به یکی از دلایل زیر باشد:
- استرس
- چاقی یا لاغری مفرط
- سندروم تخمدان پلی کیستیک، در چنین شرایطی، بدن بیش از حد طبیعی، هورمون مردانه اندروژن تولید می کند، و کیست در داخل تخمدان دیده می شود، که در نهایت موجب برهم خوردن توازن و تعادل هورمون ها و نظم قاعدگی می شود.
- مصرف قرص های ضد بارداری، این قرص ها محتوی هورمون های استروژن و پروژسترون هستند، که جلوی آزاد شدن تخمک از تخمدان را می گیرند.
- مشکلات تیروئیدی، کم کاری و یا پر کاری غده تیروئید، می تواند یکی از علل عقب افتادن پریود باشد. زیرا کار اصلی این غده، تنظیم متابولیسم بدن است.
- یائسگی زودرس، یائسگی اغلب بین سنین 45 تا 55 سال اتفاق می افتد. زنانی که قبل از 40 سالگی و یا زودتر یائسه می شوند، دچار یائسگی زودرس می شوند، و در نتیجه سیکل قاعدگی نیز مختل می شود.
عقب افتادگی پریود، تنها برای یک دوره، گذرا و موقتی بوده و احتمالا فرد تحت اضطراب و استرس بوده است. اگر خانمی عقب افتادگی پریود داشته باشد، ولی سیکل قاعدگی منظمی دارد، تنها سیکل قاعدگی طولانی شده و این کاملا طبیعی است.
چه زمانی باید برای عقب افتادن پریود به متخصص زنان مراجعه کنیم؟
متخصص زنان و زایمان ، با انجام معاینات دقیق، علت عدم و یا عقب افتادن پریود را مشخص می کند و سپس به درمان مشکل می پردازد. هر گونه تغییر در سیکل قاعدگی خود را در نظر داشته باشید، تا به دکتر خود نیز اطلاع بدهید.
پیش از اینکه خونریزی دوران قاعدگی در هر ماه آغاز شود ممکن است درد هایی آغاز شود که خود نشانه ای برای واردشدن شما به دوره پریود است با اینکه این علائم کوتاه مدت است اما در برخی موارد باعث رنج و ناراحتی خانم ها می شود که نوع و شدت نشانه ها در افراد مختلف متفاوت است در واقع به این درد ها سندرم پیش از قاعدگی یا در اصطلاح PMS گفته می شود. معمولا درد های پیش از پریود از دو یا هفت روز قبل شروع می شود و بعد از خونریزی این نشانه ها از بین می برد البته در درصد کمی از خانم ها دیده شده است که برخی نشانه ها بعد از قاعدگی هم در آنها وجود دارد که در این مواقع پیشنهاد می شود مشکلات خود را با دکتر ، متخصص زنان و زایمان در میان بگذارید و آزمایش های لازم را انجام دهید .
علت درد های قبل از پریود
دلیل اصلی این اتفاق تأثيرات هورمون های زنانه استروژن و پروژسترون قبل از شروع خونريزی قاعدگی می باشد. که مواردی مانند رژیم غذایی و ورزش و تنش روی آنها تاثیر گذار می باشند از دیگر دلایل می توان به موارد زیر اشاره کرد:
- سن که معمولا در بزرگسالان شديدتر مي شود
- وراثت
- سبك زندگی
- تغییر متابولیسم کربوهیدراتها
- افت قند خون
- افزایش پرولاکتین
هورمون استروژن در طول ماه تولید می شود و پیش از تخمک گذاری مقدار ان بیشتر می شود .دردهای قاعدگی دو هفته بعد از تخمك گذاری تا پايان دوره عادت ماهانه اتفاق میافتد وافرادی كه تخمك گذاری ندارند به اين عارضه دچار نمی شوند.
علائم سندروم پیش از قاعدگی
سندروم پیش از قاعدگی یا PMS ، مجموعه ای از تغییرات و نوسانات خلقی، حساسیت پستان ها، تمایلات و هوس خوراکی، خستگی، کج خلقی و افسردگی، را شامل می شود. از هر 4 خانمی که در دوران قاعدگی هستند، 3 نفر سندروم پیش از قاعدگی را تجربه می کنند.
اغلب این تغییرات به صورت کاملا پیش بینی شده اتفاق می افتند. اما تغییرات جسمی و روحی در هر فردی متغیر است. علائم و نشانه های سندروم قبل از قاعدگی با درمان و تغییر سبک زندگی، قابل کنترل خواهند بود.
علائم و نشانه ها
در کل، اگر بخواهیم لیستی از نشانه های سندروم پیش از قاعدگی تهیه کنیم، بسیار طولانی خواهد بود، اما بیشتر زنان، علایم زیر را دارند.
نشانه های رفتاری و احساسی به شرح زیر می باشند:
• اضطراب و تنش
• نوسانات خلقی و زود رنجی
• تغییرات غذایی
• مشکلات خواب و یا بی خوابی
• کاهش قدرت تمرکز
• گوشه گیرینشانه های جسمی نیز عبارتند از:
• درد عضلانی
• سردرد
• خستگی
• افزایش وزن
• نفخ شکمی
• حساسیت پستان ها
• جوش و آکنه
• اسهال و یا یبوست
در برخی زنان، علایم این سندروم به حدی شدت دارد، مه زندگی فرد را تحت تاثیر قرار می دهد. با توجه به مبزان شدت علایم، نشانه های سندروم طی 4 روز، و با شروع قاعدگی از بین خواهند رفت.
حال به بررسی برخی از عللی می پردازیم که در سندروم پیش از قاعدگی نقش دارند:
با وجود اینکه هنوز علل سندروم پیش از قاعدگی به طور قطعی مشخص نشده است، اما برخی عواملی که بر این سندروم تاثیر می گذارند، عبارتند از:
• تغییرات دوره ای در هورمون ها
علائم سندروم پیش از قاعدگی، با توجه به نوسانات هورمونی تغییر می کند و بعد از بارداری و قاعدگی، از بین می روند.
• تغییرات شیمیایی در مغز
نوسانات هورمون سروتونین، نقش عمده ای در تغییرات خلق و خویی را دارد، و نشانه های سندروم پیش از قاعدگی را تشدید می بخشد. میزان پایین هورمون سروتونین نیز منجر بخ بروز افسردگی، خستگی و مشکلات خواب می شود.
• افسردگی
برخی از زنان، پیش از قاعدگی خود افسردگی ناخواسته ای را تجربه می کنند.
درمان
در این مواقع، بهتر است زنان آگاهی کامل از علائم سندروم پیش از قاعدگی خود داشته باشند. مصرف داروهای ضد افسردگی، داروهای ضد التهاب مانند ادویل و یا ناپروکسن به کنترل و کاهش علائم سندروم قبل از قاعدگی کمک می کند. قرص های هورمونی ضد حاملگی نیز تخمک گذاری را متوقف می کند و علائم سندروم را تسکین می دهد.
زنان نیز بایستی:
تغییراتی را در رژیم غذ ایی خود داشته باشند، به عنوان مثال، با پرهیز از مصرف نمک، میزان نفخ شکمی کاهش می یابد. هم چنین، مصرف میوه و سبزیجات تازه، کربوهیدرات ها و کلسیم نیز تاکید می شود.
به منظور کاهش میزان استرس و اضطراب، زنان باید به میزان کافی استراحت و خواب را داشته باشند، و تمرینات ورزشی را به طور مستمر انجام دهند.
اکثر بانوان در خصوص عادت ماهیانه سوالات مختلفی دارند ، در این مقاله دکتر به برخی از سوالات متداول بانوان پاسخ داده و علت های برهم خوردن عادت ماهیانه توضیحاتی را بیان می کند .
چه زمانی عادت ماهیانه طبیعی است ؟
زمانی که هر 30 روز یکبار ، 3 تا 7 روز عادت ماهیانه رخ دهد ، می توان بیان کرد که عادت ماهیانه طبیعی است .
پس از گذشت مدت زمانی برای عادت ماهیانه چرخه ای ایجاد می گردد به گونه ای که برخی از بانوان به آسانی می توانند عادت ماهیانه را پیش بینی نمایند .
برخی از بانوان تمایل دارند بدانند که در هر عادت ماهیانه چه مقدار خون از دست می دهند ، باید اذعان داشت که به شکل قطعی نمی توان بیان کرد که درهر دوره بانوان چه مقدار خون را از دست می دهند ، زیرا خونی که ازدست می رود درخانم های مختلف متفاوت است ،دربرخی از بانوان پریود سنگین است این در حالی است که برخی از بانوان پریود سبکی را دارند .
عادت ماهیانه نامنظم :
دختران جوان پس از مدتی عادت ماهیانه می شوند ، این پروسه ماهی یکبار برای آنها اتفاق می افتد اگراین پروسه بیش از یکباردرماه رخ بیفتد و یا اینکه با تاخیر روی دهد عادت ماهیانه نامنظم نام دارد .
علت های مختلفی سبب نامنظم شدن عادت ماهیانه می شوند ، نامنظم شدن عادت ماهیانه با علائم سردردهای شدید ، نفخ و دل درد همراه است .
دراکثر مواقع نامنظم شدن عادت ماهیانه خطرناک نیست ، اما علت اینکه عادت ماهیانه نامنظم شده است بسیار مهم است در ذیل به بیان علت های برهم خوردن عادت ماهیانه اشاره می کنیم :
بارداری :
زمانی که بانوان باردار شده بدنشان با تغییراتی همراه است ، این تغییرات بر روی هورمون ها نیز تاثیرمی گذارد ، ترشح برخی از هورمون ها سبب اختلال در قاعدگی شده در نتیجه عادت ماهیانه متوقف می گردد .
در بانوان این تغییرات باعث کم شدن خونریزی و یا اختلال در قاعدگی می شود ، سپس عادت ماهیانه به طور کلی قطع می گردد و پس از بارداری به روال عادی برمی گردد .
استرس :
طبق تحقیقاتی که انجام شده است ، مهم ترین علت برهم خوردن نظم قاعدگی استرس می باشد ، علت این امر تاثیر هورمون کورتیزول می باشد ، در صورتی که کورتیزول در جریان خون وجود داشته باشد میزان خون ماهیانه و نظم آن دچار اختلال می شود .
رژیم غذایی :
تغذیه تاثیر مستقیمی بر نظم عادت ماهیانه دارد ، پزشکان دریافتند که تغذیه بسیار بر نظم عادت ماهیانه تاثیر می گذارد . کاهش ویا افزایش وزن هردو سبب اختلال در عادت ماهیانه می شود .
ورزش :
رخ دادنن قاعدگی نیاز به انرژی دارد در نتیجه اگر در طول روز از طریق ورزش و یا باشگاه رفتن انرژی زیادی را بسوزانید ، بدن دیگر برای عادت ماهیانه انرژی ندارد در نتیجه اختلال در عادت ماهیانه ایجاد می شود .
قرص های ضد بارداری :
در اثر مصرف قرص های ضد بارداری هورمون های به بدن وارد می شود ، بدن درطول چند ماه به هورمون ها عادت می کند در نتیجه قرص های ضد باردای یکی دیگر از علت های برهم خوردن عادت ماهیانه می باشد .
مصرف الکل :
کبد به منظم کردن چرخه قاعدگی کمک شایانی می کند زیرا با متابولیزه کردن پروژسترون و استروژن تاثیر به سزایی در منظم کردن عادت ماهانه دارد .
سندرم تخمدان پلی کیستیک :
زمانی که شخص سندرم تخمدان پلی کیستیک دارد تخمک گذاری آن به شکل عادی ایجاد نمی شود در نتیجه اختلال قاعدگی رخ می دهد، برخی از علائم سندرم تخمدان پلی کیستیک شوره سر ، افزایش وزن و مو زائد می باشد .
این بیماری سبب ایجاد بیماری های قلبی و سرطان تخمدان می شود .
یائسگی :
زمان یائسگی مانند زمان بارداری هورمون های بدن تغییر می کند ، در نتیجه در قاعدگی اختلال می شود .
بانوانی که به یائسگی دچار می شوند باید حتما زیر نظر پزشک متخصص زنان باشند تا با مشکلاتی که براثر این تغییرات که در بدن حاصل می شود ، سلامتی کامل را با مشاوره پزشک متخصص داشته باشند .
به گفته دکتر متخصص زنان و زایمان یکی از علت های فقدان پریود را برداشتن رحم و یا تخمدان است. آمنوره به فقدان قاعدگی در زنان گفته می شود ، آمنوره در بانوان قبل از سن بلوغ و پس از یائسگی رخ می دهد .
دو نوع آمنوره وجود دارد :
- آمنوره اولیه
- آمنوره ثانویه
آمنوره اولیه در دختران کمتر از سن 16 سال اتفاق می افتد ، زمانی که دختران تا سن 16 سالگی به اولین پریود مبتلا نشده اند این حالت رخ می دهد .
آمنوره ثانویه زمانی رخ می دهد که شخص در سن قاعدگی به مدت چند ماه پریود نمی شود .
علت پریود نشدن :
تغییر در هر کدام از اندام ها، هورمون ها و غدد ارتباط مستقیمی با قاعدگی دارد ، یکی از علت های آمنوره می تواند این تغییرات باشد.
علت آمنوره اولیه :
ایجاد شدن اختلال در تخمدان :
عضوی از سیستم زنان که تخمک را نگه می دارد با اختلال روبرو شود سبب اختلال در تخمدان می شود .
اختلال در سیستم عصبی مرکزی :
زمانی که اختلال در سیستم عصبی مرکزی نظیر غده هیپوفیز یا مغز و نخاع رخ می دهد وجود غده در مغز ویا اختلال های عصبی سبب اختلال در عادت ماهانه می شود .
علت آمنوره ثانویه ( علت پریود نشدن ) :
- شیردهی
- بارداری
- بالا رفتن سن
- یائسه شدن
قطع کردن برخی از روش های بارداری مانند دپوپروورا
دکتر سایر عوامل آمنوره ثانویه را موارد ذیل بیان می کنند :
- افسردگی
- تغذیه نامناسب
- اضافه وزن
- کم کردن وزن شدید
- انجام ورزش های سنگین و بیش از حد
- استفاده از برخی از داروهای خاص
- عدم تعادل هرمونی
- اختلال غده تیروئید
- افسردگی
- وجود تومور در مغز
- سندرم پلی کیستیک
در صورت بروز مشکل خونریزی خارج از عادت ماهانه حتما به یک پزشک متخصص زنان همچون دکتر مراجعه نمایید. دکتر متخصص زنان و زایمان راهنمایی و مشاوره های لازم را در رابطه با برطرف کردن این مشکل در اختیار شما عزیزان قرار می دهند. خون ریزی های خارج از عادت ماهانه در زنان کمی نگران کنند است و در صورت بروز این مشکل ذهن آن ها بسیار درگیر می شود. در زیر به برخی از علت های خونریزی های غیر طبیعی و خارج از عادت ماهانه اشاره شده است:
باردار بودن
یکی از علت های خونریزی های غیر طبیعی و خارج از عادت ماهانه بارداری است، در طول 12 هفته ی اول بارداری در حدود 20 در صدر از زنان لکه های خون مشاهده می شود که لکه های خونی معمولا روشن تر از زمان پریود هستند.
مصرف داروهای مشکل ساز
مصرف داروهای رقیق کننده خون مانند وارفارین یکی از علت های خونریزی های غیر طبیعی هستند زیرا مصرف این داروها جریان خون را تحت تاثیر قرار می دهند.
همچنین مصرف داروهای ضد بارداری در بروز خونریزی های غیر طبیعی دخیل هستند
مبتلا بودن به بیماری های مقاربتی
بیماری های مقاربتی در اکثر موارد بدون علامت هستند در صورتی که بعد از رابطه زناشویی شدید خون ریزی غیر طبیعی داشته باشید به احتمال زیاد به سوزاک یا کلامیدیا مبتلا هستید.
استفاده از IUD
یکی از علت های خونریزی های غیر طبیعی استفاده از IUD است و خانم هایی که از IUD مسی استفاده می کند نسبت به خانم های دیگر دوره های پریودی طولانی مدتی دارند که این امر در حدود 25 در صد از زنانی که از IUD استفاده می کنند صدق می کند.
بروز مشکلی در تیروئیدتان
کم کاری تیروئید می تواند یکی از علت های خون ریزی خارج از عادت ماهانه باشد. تیروئید با اثر گذاری بروی هورمون ها می تواند در بروز خون ریزی های غیر طبیعی تاثیر بگذارد.
داشتن رابطه زناشویی سخت
خونریزی های غیر طبیعی بعد از یک رابطه زناشویی سخت ممکن است در برخی از زنان مشاهده شود که جای هیچ گونه نگرانی ندارد.
مبتلا بودن به سندروم تخمدان پلی کیستیک
سندروم تخمدان پلی کیستیک می تواند باعث بروز خونریزی های غیر طبیعی شود که به علت هورمون مردانه ی تستوسترون ایجاد می شود.
راه های کنترل قاعدگی های شدید چیست؟ قاعدگی شدید، یکی از رایج ترین علل خونریزی از رحم است. در قاعدگی های شدید، حجم خونریزی به حدی زیاد است که هر چند ساعت یکبار و به صورت متوالی، استفاده از پد نیاز می شود.
سایر نشانه های قاعدگی شدید، عبارتند از:
- خونریزی های شدید شبانه
- لخته خون در دوران قاعدگی
- قاعدگی بیش از هفت روز
در موارد شدید و حاد، قاعدگی شدید در فعالیت های روزانه زنان و زمان خواب، اختلال ایجاد می کند. از دست دادن حجم زیادی از خون، منجر به آنمی و بروز علائمی از قبیل خستگی و تنگی نفس می شود.
علل قاعدگی شدید
برخی علل خونریزی و قاعدگی شدید به شرح زیر می باشد:
- عدم تعادل هورمونی، به خصوص هورمون استروژن و پروژسترون . این حالت در صورت اختلال در عملکرد تخمدان ها، اتفاق می افتد.
- تومورهای غیر سرطانی رحم
- سقط جنین و یا حاملگی خارج رحمی
- مشکلات مربوط به استفاده از IUD در پیشگیری از بارداری
- التهاب لگنی. التهاب لگنی ، مربوط به عفونت رحم و لوله های رحمی است.
- سرطان رحم، تخمدان و دهانه رحم. این قبیل سرطان ها گرچه نادر هستند، اما می توانند یکی از دلایل احتمالی قاعدگی شدید باشند.
- بیماری های کبدی، کلیه، مشکلات تیروئیدی و اختلالات پلاکتی
درمان قاعدگی شدید
در صورت داشتن قاعدگی شدید، به متخصص زنان و زایمان مراجعه کنید تا علل مشکل بررسی شود. درمان قاعدگی شدید بر اساس علل خونریزی انجام می شود.
درمان های دارویی در درمان قاعدگی شدید:
- داروهای غیر استروئیدی و ضد التهابی مانند ایبوبرفن و ناپروکسن. این قبیل داروها میزان خونریزی و درد را کم می کنند.
- هورمون درمانی. این روش در تثبیت مخاط رحم، منظم کردن چرخه قاعدگی و تنظیمات هورمونی بسیار موثر می باشد.
- مصرف ترانکسامین اسید. دارویی غیر هورمونی که به انعقاد خون کمک می کند.
بر اساس تشخیص علل قاعدگی شدید و بررسی سابقه پزشکی، دکتر متخصص زنان و زایمان، یکی از روش های درمانی زیر را جهت کنترل و رفع قاعدگی شدید توصیه می کند:
- هیستورسکوپی. با این روش پزشک به بررسی رحم و دهانه رحم می پردازد.
- هیستورکتومی که همان خارج کردن رحم می باشد. با خارج کردن رحم، توانایی بارداری زنان از بین می رود.
از دست دادن حجم زیادی از خون در قاعدگی شدید، کم خونی و آنمی را به همراه خواهد داشت. در این صورت، پزشک مصرف مکمل های آهنی و یا فولیک اسید را تا زمان کنترل خونریزی، تجویز می کند.
